Λεξικό Διατροφής
Απλές εξηγήσεις για όρους διατροφής — μακροθρεπτικά, βιταμίνες, μέταλλα, δίαιτες, ασφάλεια τροφίμων και ευεξία. Κάθε όρος είναι μια πλήρης μίνι-εξήγηση με παραδείγματα, σχετικά τρόφιμα και βιβλιογραφία.
Ανά Κατηγορία
Διατροφή (38)
- Αντιοξειδωτικά
- Ασβέστιο
- Βιταμίνη Β12 (Κοβαλαμίνη)
- Βιταμίνη Ε
- Βιταμίνη C
- Βιταμίνη D
- Γλουτένη
- Γλυκαιμικό Φορτίο (GL)
- Γλυκαιμικός Δείκτης (GI)
- Διαλειμματική Νηστεία
- Εντερικό Μικροβίωμα
- Ζάχαρη
- Ηλεκτρολύτες
- Θερμίδες
- Κάλιο
- Κετογονική Διατροφή
- Κορεσμένα Λιπαρά
- Λακτόζη
- Λιπίδια (Λιπαρά)
- Μαγνήσιο
- Μεσογειακή Διατροφή
- Νάτριο (Αλάτι)
- Ολικής Αλέσεως
- Πρεβιοτικά
- Προβιοτικά
- Πρωτεΐνες
- Σίδηρος
- Υδατάνθρακες
- Υδάτωση
- Φλεγμονή
- Φολικό Οξύ (Βιταμίνη Β9)
- Φυτικές Ίνες
- Χοληστερόλη
- Χορτοφαγική Διατροφή
- Ωμέγα-3 Λιπαρά Οξέα
- FODMAP
- Trans Λιπαρά
- Vegan (Αυστηρά Χορτοφαγική)
Αλφαβητικά
Α
- Αντιοξειδωτικά — Τα αντιοξειδωτικά είναι ουσίες που προστατεύουν τα κύτταρα από βλάβες προκαλούμενες από ελεύθερες ρίζες — ασταθή μόρια που σχηματίζονται από το μεταβολισμό, την έκθεση στον ήλιο, τη ρύπανση και άλλους περιβαλλοντικούς παράγοντες.
- Ασβέστιο — Το ασβέστιο είναι το πιο άφθονο μέταλλο στο σώμα.
Β
- Βιταμίνη Β12 (Κοβαλαμίνη) — Η βιταμίνη Β12 (ή κοβαλαμίνη) είναι μια υδατοδιαλυτή βιταμίνη που περιέχει το ιχνοστοιχείο κοβάλτιο.
- Βιταμίνη Ε — Η βιταμίνη Ε είναι μία οικογένεια 8 σχετιζόμενων μορίων (4 τοκοφερόλες + 4 τοκοτριενόλες).
- Βιταμίνη C — Η βιταμίνη C (ή ασκορβικό οξύ) είναι μια υδατοδιαλυτή βιταμίνη που το ανθρώπινο σώμα δεν μπορεί να συνθέσει (σε αντίθεση με τα περισσότερα ζώα).
- Βιταμίνη D — Η βιταμίνη D είναι μια λιποδιαλυτή βιταμίνη που λειτουργεί σχεδόν ως ορμόνη.
Γ
- Γλουτένη — Η γλουτένη είναι μία ομάδα πρωτεϊνών που βρίσκονται στους κόκκους ορισμένων δημητριακών.
- Γλυκαιμικό Φορτίο (GL) — Το γλυκαιμικό φορτίο (Glycemic Load, GL) είναι ένας πιο πρακτικός δείκτης από τον γλυκαιμικό δείκτη (GI).
- Γλυκαιμικός Δείκτης (GI) — Ο γλυκαιμικός δείκτης (Glycemic Index, GI) είναι ένα μέτρο που κατατάσσει τα τρόφιμα από 0 έως 100 ανάλογα με το πόσο γρήγορα και πόσο πολύ αυξάνουν τη γλυκόζη του αίματος μετά την κατανάλωσή τους.
Κ
- Κάλιο — Το κάλιο είναι ένα από τα κύρια μέταλλα του σώματος.
- Κετογονική Διατροφή — Η κετογονική (keto) είναι ένα μοτίβο διατροφής σχεδιασμένο να φέρει το σώμα σε κέτωση — μεταβολική κατάσταση όπου, λόγω ελάχιστης γλυκόζης, το ήπαρ μετατρέπει τα λιπαρά σε κετόνες για ενέργεια.
- Κορεσμένα Λιπαρά — Τα κορεσμένα λιπαρά είναι λιπαρά οξέα όπου όλοι οι δεσμοί άνθρακα είναι κορεσμένοι με υδρογόνο.
Λ
Μ
- Μαγνήσιο — Το μαγνήσιο είναι ένα μέταλλο που συμμετέχει σε περισσότερες από 300 ενζυματικές αντιδράσεις στο σώμα.
- Μεσογειακή Διατροφή — Η μεσογειακή διατροφή αναφέρεται στις διατροφικές συνήθειες των χωρών της Μεσογείου — κυρίως της Ελλάδας, της Νότιας Ιταλίας, της Ισπανίας και της Κρήτης — όπως αυτές καταγράφηκαν τη δεκαετία του ‘60.
Π
- Πρεβιοτικά — Τα πρεβιοτικά είναι μη χωνεύσιμα συστατικά τροφίμων (κυρίως ίνες) που, φτάνοντας στο παχύ έντερο, τροφοδοτούν επιλεκτικά τα ωφέλιμα βακτήρια του μικροβιώματος.
- Προβιοτικά — Τα προβιοτικά είναι ζωντανοί μικροοργανισμοί που, καταναλωμένοι σε επαρκείς ποσότητες, παρέχουν οφέλη στην υγεία.
- Πρωτεΐνες — Οι πρωτεΐνες είναι ένα από τα τρία μακροθρεπτικά (μαζί με υδατάνθρακες και λιπαρά).
Υ
Φ
- Φλεγμονή — Η φλεγμονή είναι η αντίδραση του ανοσοποιητικού σε «εισβολή» (μικρόβιο, τραυματισμός, τοξίνη).
- Φολικό Οξύ (Βιταμίνη Β9) — Το φολικό οξύ (Β9) είναι μια υδατοδιαλυτή βιταμίνη του συμπλέγματος Β.
- Φυτικές Ίνες — Οι φυτικές ίνες είναι ένας τύπος υδατάνθρακα που βρίσκεται σε φυτικά τρόφιμα και δεν μπορεί να αφομοιωθεί από τον ανθρώπινο οργανισμό.